Cuộc sống sinh viên là quãng thời gian rất đẹp, nhưng cũng đầy thử thách, nhất là với những bạn lần đầu tự sống xa gia đình. Bên cạnh chuyện học hành, làm thêm hay thích nghi với môi trường mới, một trong những vấn đề khiến nhiều bạn đau đầu nhất chính là quản lý tiền bạc. Không ít sinh viên rơi vào cảnh đầu tháng còn khá thoải mái, nhưng đến cuối tháng lại phải tính từng đồng. Thực ra, vấn đề không hẳn là bạn có quá ít tiền, mà là chưa biết cách chia tiền sao cho hợp lý.
Biết quản lý tài chính từ thời sinh viên không chỉ giúp bạn tránh rơi vào cảnh “cháy túi”, mà còn hình thành cho bạn một thói quen rất tốt cho tương lai. Dù sau này bạn đi làm hay sống tự lập hơn, cách bạn sử dụng tiền từ bây giờ vẫn sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến cuộc sống sau này.
Vì sao sinh viên cần chia tiền?
Rất nhiều bạn nghĩ rằng tiền sinh viên thì cứ có bao nhiêu tiêu bấy nhiêu, miễn là vẫn đủ ăn đủ học. Nhưng thực tế, nếu không có kế hoạch rõ ràng, tiền rất dễ “bay” vào những khoản nhỏ như trà sữa, đồ ăn vặt, mua sắm theo cảm hứng hay những buổi tụ tập quá thường xuyên.
Những khoản đó lúc đầu nghe có vẻ không đáng kể, nhưng cộng dồn lại sẽ khiến bạn rơi vào tình trạng thiếu tiền vào những lúc thật sự cần thiết như đóng học phí, mua sách vở, sửa xe, khám bệnh hoặc xử lý việc phát sinh. Khi đó, bạn lại phải xin thêm từ gia đình hoặc vay mượn bạn bè, vừa áp lực vừa dễ bị động trong cuộc sống.
Chia tiền không có nghĩa là sống quá khắt khe hay cắt hết niềm vui. Nó chỉ đơn giản là giúp bạn biết đâu là khoản cần ưu tiên, đâu là khoản có thể linh hoạt hơn. Khi hiểu rõ tiền của mình đi đâu, bạn sẽ thấy cuộc sống nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
Cách chia tiền đơn giản dành cho sinh viên
Nếu bạn chưa biết bắt đầu từ đâu, có thể tham khảo cách chia tiền theo tỉ lệ dưới đây:
- 50% cho nhu cầu thiết yếu.
Đây là khoản dành cho những chi phí bắt buộc như tiền trọ, tiền ăn, điện, nước, internet, xăng xe, xe buýt hoặc tiền điện thoại. Đối với sinh viên sống xa nhà, đây thường là phần chi lớn nhất nên cần được kiểm soát chặt chẽ. - 20% cho học tập và phát triển bản thân.
Bạn có thể dùng khoản này để mua sách, tài liệu, tham gia khóa học, học ngoại ngữ, thi chứng chỉ hoặc mua những dụng cụ học tập cần thiết. Đây là khoản đầu tư có giá trị lâu dài, vì nó giúp bạn nâng cao năng lực và tạo ra nhiều cơ hội hơn trong tương lai. - 20% cho tiết kiệm và quỹ dự phòng.
Dù mỗi tháng chỉ để dành được một khoản nhỏ, bạn vẫn nên duy trì thói quen này. Quỹ dự phòng sẽ rất hữu ích khi bạn gặp các tình huống bất ngờ như xe hỏng, ốm đau, cần mua đồ gấp, đóng thêm học phí hoặc có cơ hội thực tập, du lịch ngắn ngày. - 10% cho sở thích và giải trí.
Sinh viên không nên sống quá khô khan với bản thân. Bạn vẫn nên dành một phần nhỏ cho những niềm vui như uống cà phê với bạn bè, xem phim, mua món đồ mình thích hoặc đi đâu đó đổi gió. Khi đã có sẵn một khoản cho giải trí, bạn sẽ thấy thoải mái hơn mà không phải lo lắng quá nhiều.
Một vài mẹo giúp sinh viên quản lý tiền hiệu quả
Ngoài việc chia tiền theo tỉ lệ, bạn cũng nên kết hợp thêm những thói quen nhỏ sau để việc quản lý tài chính dễ hơn:
- Ghi lại mọi khoản chi tiêu trong ngày.
Bạn có thể dùng sổ tay, ứng dụng điện thoại hoặc ghi chú đơn giản để theo dõi tiền đã đi đâu. Khi nhìn lại, bạn sẽ biết ngay khoản nào đang tiêu quá nhiều. - Không mua hàng chỉ vì đang giảm giá.
Rất nhiều món đồ được mua không phải vì thật sự cần, mà chỉ vì thấy rẻ. Trước khi bấm mua, hãy tự hỏi: mình có thật sự cần nó không? - Hạn chế dùng thẻ tín dụng nếu chưa kiểm soát tài chính tốt.
Với sinh viên chưa có thu nhập ổn định, việc chi tiêu trước trả sau rất dễ khiến bạn mất kiểm soát. - Luôn tiết kiệm trước, chi tiêu sau.
Thay vì chờ cuối tháng còn dư bao nhiêu mới để dành, hãy trích ngay một phần tiền khi vừa nhận được. - Đặt mục tiêu tài chính nhỏ mỗi tháng.
Ví dụ như tiết kiệm thêm 200.000 đồng, không vượt quá ngân sách ăn uống, hoặc không mua món đồ ngoài kế hoạch. Những mục tiêu nhỏ sẽ giúp bạn có động lực tốt hơn.
Đừng đợi có nhiều tiền mới học cách quản lý
Nhiều người nghĩ rằng chỉ khi đi làm, có thu nhập cao hơn thì mới cần học cách quản lý tài chính. Nhưng thật ra, nếu chưa biết dùng tốt 5 triệu đồng mỗi tháng thì cũng rất khó để quản lý 20 hay 30 triệu đồng sau này.
Những thói quen tài chính được hình thành từ thời sinh viên sẽ đi theo bạn rất lâu. Một người biết kiểm soát chi tiêu từ sớm thường sẽ sống chủ động hơn, ít áp lực hơn và dễ đạt được những mục tiêu lớn hơn trong tương lai. Quản lý tiền không làm cuộc sống bớt vui, mà ngược lại, còn giúp bạn cảm thấy an tâm và tự do hơn.
Kết lại
Tiền không quyết định tất cả, nhưng cách bạn sử dụng tiền sẽ ảnh hưởng đến rất nhiều điều trong cuộc sống. Là sinh viên, bạn không cần phải có thật nhiều tiền mới sống ổn. Chỉ cần biết chia tiền hợp lý, chi tiêu có kế hoạch và dành một phần cho tiết kiệm, bạn sẽ chủ động hơn trước mọi tình huống.
Hãy bắt đầu ngay từ tháng này. Dù bạn có 2 triệu, 5 triệu hay 10 triệu đồng mỗi tháng, việc chia tiền một cách khoa học vẫn sẽ giúp cuộc sống nhẹ nhàng hơn, bớt áp lực hơn và mang đến cho bạn sự tự tin trên hành trình trưởng thành.
